Museum Veluwezoom

Tentoonstelling van 26 maart tot en met 20 juni 2010

Bert Bouman, Grafisch ontwerper, Illustrator, Tekenaar.

Bert Bouman, geboren in Dordrecht, volgde de Koninklijke Academie voor Beeldende Kunst in Den Haag (1937 - 1942). Na de oorlog begon hij als illustrator voor verschillende dag- en weekbladen. In de loop van de jaren verschoof zijn werkterrein steeds duidelijker naar typografische vormgeving en boekillustraties.
In 1946 verhuisde hij naar Amsterdam.
Van 1965 - 1975 was hij werkzaam als docent 'illustratief tekenen' aan de Akademie voor Beeldende Kunsten te Arnhem. Daartoe verhuisde hij in 1965 naar Oosterbeek waar hij tot zijn overlijden in 1979 leefde en werkte.

De blauwe ruiter overweegt een beleg van Arnhem, gemengde techniek.
Kasteel Doorwerth.

Vrije tekeningen
Voor Bert Bouman was tekenen bijna zo natuurlijk als ademhalen. Zijn onderwerpen vond hij dichtbij, in zijn directe omgeving: een portret, een bloem, een gebouw of een landschap. Het vrije werk van deze Oosterbeekse illustrator is minder bekend maar laat zien waaruit hij zijn plezier tot het tekenen putte, inspiraties die vervolgens dienden als bron voor zijn illustratieve werk. Op zijn reizen maakte hij uitgebreide reeksen schetsmatige tekeningen in zwart-wit of in kleur. Hij ontwikkelde een steeds herkenbaarder handschrift dat, ook in meer schilderachtig werk, de hand van de tekenaar toont. In de loop van de jaren werden zijn tekeningen eenvoudiger en meer expressief en persoonlijk. Uit iedere tekening spreekt zijn liefde voor het vak en voor zijn onderwerpen: kinderen, mensen, natuur en het landschap. Gedurende zijn leven ontwikkelde hij als illustrator een onmiskenbaar eigen handschrift en stijl. In de loop van de jaren werden zijn tekeningen eenvoudiger maar tegelijk krachtiger en vrijer.

Twee emmertjes water halen, penseeltekening.
Bert Bouman brak landelijk door met zijn illustraties voor de kinderbijbel 'Woord voor Woord', vooral toen IKON wekelijks het gelijknamige kinderprogramma voor de TV uitzond (1970- 1977). Daarnaast illustreerde Bouman 'Het Woord' en verzorgde hij meer dan 300 boekomslagen, vele tekeningen voor kinderboeken en illustraties voor dag- en weekbladen. Kenmerkend voor zijn illustraties is de zorgvuldige keuze voor een fragment uit het verhaal dat hij op een bijzondere manier omzette tot een aansprekend beeld. Bert Bouman nodigt door zijn illustratie de lezer uit om het verhaal binnen te gaan en verleidt daarmee de kijker tot lezen.
Grafisch ontwerper en Illustrator

Bert Bouman tekende en ontwierp boekomslagen en illustraties voor ruim 300 boeken en maakte een nog groter aantal illustraties voor dag- en weekbladen. Een selectie van zijn tekeningen voor boekomslagen die hij in opdracht van verschillende uitgevers maakte, worden naast de gedrukte editie getoond. Sommige van deze edities blijven actueel door voortdurende herdruk zoals 'Rijmpjes en versjes uit de oude doos' dat onlangs als speciale jubileumeditie verscheen. Andere tekeningen die getoond worden zijn ondermeer: 'Het meisje met het rode haar', geschreven door Theun de Vries (Querido, 1978); 'Mijn hoofd vol van het landschap wijd en zijd. Nederlandse landschappen van Bert Bouman' (Bosch & Keuning NV, 1980) en 'Reinaert de Vos' (Ploegsma, 1979). Bijzonder zijn het boekontwerp en de houtsnedes voor 'Die Legende vom heiligen Trinker', geschreven door Joseph Roth, en uitgegeven door Stichting De Roos (1966).
Het meisje met het rode haar, pentekening
Bert Bouman met het team van 'Woord voor Woord' van de IKON
Woord voor Woord

Bert Bouman brak landelijk door met zijn illustraties voor de kinderbijbel 'Woord voor Woord'. IKON maakte het gelijknamige kinderprogramma dat van 1970 - 1976 werd uitgezonden. Karel Eykman schreef de tekst, Bert Bouman maakte de illustraties en Aart Staartjes presenteerde het programma. De tekeningen in deze kinderbijbel situeren bijbelverhalen in contexten die kinderen van nu herkennen. Zo loopt de barmhartige Samaritaan naast zijn ezeltje op een Hollandse boerderij af; helpt Jezus met de afwas in een keuken uit de jaren 1960; en zou het dochtertje van JaÔrus een buurmeisje kunnen zijn. Hiermee slaat Bouman een brug tussen de bijbelverhalen enerzijds en de wereld van kinderen. Deze kinderbijbel vormde een doorbraak door de manier waarop oude verhalen in hedendaagse beelden worden gecommuniceerd.
Het Woord

Dit boek, dat in de jaren 1960 uitgegeven werd door de Vereniging tot Verspreiding der Heilige Schrift, is een keuze van delen uit zowel het Oude als uit het Nieuwe Testament. Voor deze nieuwe samenvatting van de oude verhalen maakte Bert Bouman 106 expressieve penseeltekeningen waarvan een groot deel bladvullend. Tekeningen en de tekst vullen elkaar in deze uitgave op een bijzonder manier aan. De inspiratie van Bert Bouman voor het maken van deze tekeningen was een reis naar IsraŽl in 1962. Een selectie uit de tekeningen die hij tijdens deze reis maakte, hangt rondom aan de wand.

Het meer van Galilea, aquarel.

Het Bijbels Museum (Amsterdam) en het Letterkundig Museum (Den Haag), familie en particulieren leveren het materiaal voor deze expositie.